ဘဝမှာ၊ စီးပွားရေးမှာ၊ နိုင်ငံရေးမှာ အမြဲတွေ့ရတယ်။
Chicken Game ဆိုတာ
ကားနှစ်စီး မျက်နှာချင်းဆိုင် အရှိန်ပြင်းပြင်းနဲ့ မောင်းလာတယ်။
တိုက်မိမယ့် အခြေအနေ။
ဘယ်သူ အရင်ရှောင်မလဲ။
အရင်ရှောင်တဲ့သူက “Chicken” – ကြက်ကြောက်။
မရှောင်တဲ့သူက “Brave” – ရဲရင့်သူ။
ဒါပေမယ့် နှစ်ယောက်လုံး မရှောင်ရင် –
နှစ်ယောက်လုံး သေတယ်။
အကောင်းဆုံး ရလဒ်က –
သူ ရှောင်၊ ငါ မရှောင်။
ငါ နိုင်တယ်။
အဆိုးဆုံး ရလဒ်က –
နှစ်ယောက်လုံး မရှောင်ဘူး။
နှစ်ယောက်လုံး သေတယ်။
Prisoner’s Dilemma နဲ့ ဘာကွာလဲ
Prisoner’s Dilemma
အကောင်းဆုံးက နှစ်ယောက်လုံး ပူးပေါင်းတာ။
ဒါပေမယ့် တစ်ယောက်ချင်းစီက သစ္စာဖောက်ချင်တယ်။
Chicken Game
အကောင်းဆုံးက တစ်ယောက် ရှောင်တာ။
ဒါပေမယ့် ဘယ်သူမှ မရှောင်ချင်ဘူး။
နှစ်ယောက်လုံး မရှောင်ရင် နှစ်ယောက်လုံး အဆိုးဆုံး။
တကယ့် ဘဝမှာ Chicken Game
၁။ နိုင်ငံရေး – စစ်အေးခေတ်
အမေရိကန် vs ဆိုဗီယက်။
နျူကလီးယား လက်နက်နဲ့ ခြိမ်းခြောက်နေတယ်။
နှစ်ယောက်လုံး ပစ်ရင် နှစ်ယောက်လုံး သေမယ်။
ဘယ်သူ အရင် ဆုတ်မလဲ။
Cuban Missile Crisis (၁၉၆၂) က Chicken Game အစစ်အမှန်။
နောက်ဆုံး ဆိုဗီယက် အရင် ဆုတ်တယ်။
၂။ စီးပွားရေး – စျေးလျှော့ပြိုင်ပွဲ
ကုမ္ပဏီနှစ်ခု စျေးလျှော့ပြိုင်တယ်။
A က စျေးလျှော့တယ်။
B က ပိုလျှော့တယ်။
A က ထပ်လျှော့တယ်။
နှစ်ယောက်လုံး ဆက်လျှော့နေရင်
နှစ်ယောက်လုံး အရှုံးပေါ်မယ်။
ဘယ်သူ အရင် ရပ်မလဲ။
၃။ လုပ်ငန်း – ညှိနှိုင်းမှု
Boss နဲ့ ဝန်ထမ်း ပဋိပက္ခ။
ဝန်ထမ်းက “လစာတိုးမပေးရင် ထွက်မယ်”။
Boss က “မထွက်ရဲပါဘူး”။
နှစ်ယောက်လုံး မဆုတ်ရင် –
ဝန်ထမ်း အလုပ်ပြုတ်တယ်။
Boss လူကောင်း လက်လွတ်တယ်။
၄။ ဆက်ဆံရေး – စကားများပြဲ
ချစ်သူနှစ်ယောက် စကားများတယ်။
နှစ်ယောက်လုံး မဆုတ်ဘူး။
နှစ်ယောက်လုံး တောင်းပန်မှာ မဟုတ်ဘူး။
ဆက်ဆံရေး ပျက်သွားတယ်။
ဘယ်သူ အရင် တောင်းပန်မလဲ။
အရင် တောင်းပန်တဲ့သူက Chicken လား။
Chicken Game မှာ နိုင်နည်း
၁။ Commitment Device – ကတိကဝတ်
ကားမောင်းရင်း Steering Wheel ဖြုတ်ပစ်လိုက်ပါ။
ပြိုင်ဘက်ကို ပြလိုက်ပါ။
“ငါ ရှောင်လို့ မရတော့ဘူး။ မင်းပဲ ရှောင်ရမယ်။”
ရွေးချယ်ခွင့် မရှိတော့ဘူးဆိုတာ ပြလိုက်ရင်
ပြိုင်ဘက်က ရှောင်ရမယ်။
၂။ Reputation – နာမည်
“ဒီလူက ဘယ်တော့မှ မဆုတ်ဘူး” ဆိုတဲ့ နာမည်ရှိရင်
ပြိုင်ဘက်က အရင်ဆုတ်မယ်။
ရူးသွပ်တယ်၊ ရဲတယ်၊ ဘာမှ မကြောက်ဘူး။
ဒီ Reputation က Chicken Game မှာ အားသာချက်။
၃။ Brinkmanship – အစွန်းအထင်းလမ်း
နည်းနည်းချင်း တိုးတယ်။
ဘယ်သူ အရင် လန့်မလဲ စောင့်ကြည့်တယ်။
အစွန်းအထင်းမှာ ကစားတာ။
အန္တရာယ်များတယ်။
Chicken Game ရဲ့ သင်ခန်းစာ
၁။ နှစ်ယောက်လုံး မဆုတ်ရင် နှစ်ယောက်လုံး ရှုံးတယ်
Ego ကြီးလို့ မဆုတ်ဘူး။
နှစ်ယောက်လုံး ပျက်စီးတယ်။
၂။ ဆုတ်တာ အရှုံးပေးတာ မဟုတ်ဘူး
တစ်ခါတစ်လေ ဆုတ်တာ ဉာဏ်ကောင်းတာ။
နှစ်ယောက်လုံး သေတာထက် စာရင်
ရှက်တာ ပိုကောင်းတယ်။
၃။ Communication အရေးကြီးတယ်
မတိုက်ခင် ပြောလို့ရရင် ပိုကောင်းတယ်။
ညှိနှိုင်းလို့ရရင် ညှိနှိုင်း။
၄။ ကြိုတင် Signal ပေး
ကိုယ် ဘာလုပ်မလဲ ရှင်းရှင်းပြ။
Uncertainty က အန္တရာယ်ကို တိုးစေတယ်။
Chicken Game ကို ရှောင်နည်း
အကောင်းဆုံးက Chicken Game ထဲ မဝင်တာ။
ပြိုင်ဘက်နဲ့ မျက်နှာချင်းဆိုင် ပြိုင်မနေနဲ့။
တခြားလမ်းကြောင်း ရှာ။
ပြိုင်ပွဲကို ပြောင်း။
Chicken Game မှာ နိုင်တာထက်
Chicken Game ကို ကစားစရာမလိုအောင် လုပ်တာ ပိုကောင်းတယ်။
Chicken Game က –
ဘယ်သူ အရင် ဆုတ်မလဲ ပြိုင်တာ။
အရင်ဆုတ်ရင် ရှက်တယ်။
နှစ်ယောက်လုံး မဆုတ်ရင် နှစ်ယောက်လုံး သေတယ်။
ဘဝမှာ Chicken Game အများကြီးရှိတယ်။
စီးပွားရေးမှာ။
ဆက်ဆံရေးမှာ။
နိုင်ငံရေးမှာ။
နိုင်ချင်ရင် –
မဆုတ်ဘူးဆိုတာ ယုံကြည်စေ။
ဒါမှမဟုတ် Chicken Game ထဲ မဝင်နဲ့။
Ego ကြောင့် နှစ်ယောက်လုံး မသေပါစေနဲ့။
Phyo Paing @ Derek